Diyabet Diyeti: Sık Sorulan Sorular

Ne yemeli, ne yememeli?

Şeker hastası ne yemeli?

Tabağın yarısı nişastasız sebze, çeyreği protein (balık, tavuk, yumurta, peynir, baklagil), çeyreği tam tahıl ya da baklagil olacak şekilde beslenmek temel kuraldır.

Şeker hastası meyve yiyebilir mi?

Evet. Meyve suyu yerine bütün meyve seçilir, porsiyon küçük tutulur ve meyve tek başına değil öğünle ya da yoğurt, ceviz gibi bir eşlikçiyle yenir.

Şeker hastası ekmek yiyebilir mi?

Ekmek tamamen kesilmez; tam buğday, çavdar ya da yulaflı ekmek tercih edilir ve dilim sayısı öğündeki diğer karbonhidratlara göre ayarlanır.

Şeker hastası tatlı yiyebilir mi?

Şerbetli ve şekerli tatlılar kan şekerini hızla yükseltir. Özel günlerde küçük bir porsiyon, ana öğünün hemen ardından ve o öğündeki ekmek ya da pilav azaltılarak yenebilir.

Şeker hastası bal yiyebilir mi?

Bal da bir şekerdir ve kan şekerini yükseltir. Diyabette bal "şekerin sağlıklı yerine geçen" bir besin olarak görülmez; yenecekse çok küçük miktarda ve öğün içinde tüketilir.

Kan şekeri değerleri

Açlık kan şekeri kaç olmalı?

Diyabeti olmayan yetişkinde 100 mg/dL'nin altındadır; 100–125 arası gizli şeker, 126 ve üzeri diyabet sınırıdır. Diyabeti olan kişinin hedefini hekim belirler.

Tokluk şekeri kaç olmalı?

Diyabeti olan birçok yetişkin için yemeğe başladıktan 1–2 saat sonra 180 mg/dL'nin altı hedeflenir; kişisel hedef hekimle belirlenir.

HbA1c kaç olmalı?

%5,7'nin altı normal, %5,7–6,4 arası gizli şeker, %6,5 ve üzeri diyabet sınırıdır. Diyabeti olan birçok yetişkinde hedef %7'nin altıdır ama hedef kişiye göre değişir.

Şeker düşünce ne yapılmalı?

Kan şekeri 70 mg/dL'nin altındaysa yaklaşık 15 gram hızlı emilen şeker (yarım su bardağı meyve suyu ya da 3–4 küp şeker) alınır ve 15 dakika sonra tekrar ölçülür. Bilinç bulanıksa ağızdan bir şey verilmez, 112 aranır.

Gizli şeker, gebelik ve insülin direnci

Gizli şeker geçer mi?

Gizli şekerde (prediyabet) kilo vermek ve düzenli hareket diyabete geçişi belirgin biçimde geciktirebilir; bazı kişilerde değerler normal aralığa döner. Değerlerin seyrini hekim takip eder.

Gebelik diyabetinde nasıl beslenilir?

Gün üç ana, iki-üç ara öğüne bölünür; kahvaltıda karbonhidrat daha az tutulur, her öğüne protein eklenir. Bebek için gereken enerji kesilmez.

İnsülin direnci diyabet midir?

Hayır, insülin direnci tek başına diyabet tanısı değildir; ancak zamanla gizli şeker ve tip 2 diyabet riskini artırır.

Danışmanlık

Diyabette diyetisyen ne yapar?

Hekimin tanı ve ilaç planıyla uyumlu bir beslenme düzeni kurar: öğün saatleri, porsiyon, karbonhidrat dengesi, etiket okuma ve kilo yönetimi. İlaç dozuna karar vermez.

Online danışmanlık mümkün mü?

Evet. Görüşmeler görüntülü yapılabilir; tahlil sonuçları ve şeker ölçüm kayıtları önceden paylaşılır, takip mesaj ve görüntülü görüşmeyle sürer.

İlk görüşmeye ne getirilmeli?

Son 3–6 aydaki kan tahlilleri (özellikle HbA1c ve açlık şekeri), kullanılan ilaçların listesi ve varsa birkaç günlük şeker ölçüm kaydı ile bir-iki günlük yeme kaydı görüşmeyi verimli kılar.

Yanıtlar genel bilgilendirme amaçlıdır; tanı, ilaç ve insülin kararı hekiminize aittir.